Slobodan pad je pravolinijsko kretanje tela pod dejstvom samo gravitacione sile. Ova lekcija objašnjava ubrzanje Zemljine teže, formule za brzinu, vreme i pređeni put, kao i uslove pod kojima telo možemo posmatrati kao telo u slobodnom padu.
Šta je slobodan pad?
Kada telo pustimo sa određene visine bez početne brzine i zanemarimo otpor vazduha, ono pada slobodno. Na sva tela u blizini Zemljine površine deluje približno isto gravitaciono ubrzanje g ≈ 9,81 m/s², a u školskim zadacima najčešće koristimo g ≈ 10 m/s².
Brzina i put pri slobodnom padu
Ako je početna brzina jednaka nuli, nakon vremena t brzina tela je v = gt, dok je pređeni put, odnosno visina sa koje je telo palo, h = gt²/2. Iz ovih formula dobijamo i v² = 2gh.
Važne osobine
- kretanje je ravnomerno ubrzano;
- ubrzanje je usmereno vertikalno naniže;
- masa tela ne utiče na ubrzanje kada zanemarimo otpor vazduha;
- brzina se u svakoj sekundi poveća približno za 10 m/s.
Primer
Telo pada 3 s. Za g = 10 m/s² njegova brzina je v = 30 m/s, a pređeni put h = 10·3²/2 = 45 m.